أيوب صبري باشا (پاشا) (مترجم: عبد الرسول منشى)

433

مرآة الحرمين (سفرنامه مكه) (فارسى) ( چاپ مركز پژوهشى ميراث مكتوب ، 1382 ش )

و هر پارچهء آن در گوشه‌اى پراكنده بود اشراف و اعيان مملكت و خدمهء بيت اللّه و مأمورين حكومت ، روز جمعه غرّهء جمادى الاوّل در حرم بهشت توام مسجد الحرام فراهم آمده احجارى را ه به اطراف و اكناف پراكنده شده بود جمع نموده قدرى از آن را در قرب ركن عراقى به صفهء مقام حنفى گذاشته و بر روى آنها خيمه‌اى برپا نمودند و برخى از سنگها را هم عمله جمع كرده در نزديكى مدرسهء سليمانيه به محلّى گذاردند . استادان سنگتراش را نيز از خارج جلب و احضار كرده و به نحت و تراشيدن احجار ابتدار نمود . مرحوم شريف مسعود قناديل طلا و نقرهء بيت اللّه را در نزد محلّهء باسطيّه به محلى گذارده بود روز مزبور آنها را نيز بيرون آورده و يك‌يك شمردند و به دفتر مخصوص خود مطابق كرده و به رضوان آقا تسليم نمودند . هجده عدد از قناديل مزبوره طلا و سى و يك از آنها نقره بودند كه مجموع آنها پنجاه و يك بودند . روز شنبه دوّم جمادى الاولى هيئت مذكوره باز جمع شده سنگهايى را كه در طرف ركن عراقى بود به صفهء مقام حنفى گذاشته و مرمرهاى مطاف شريف را نيز برداشته در نزد باب السّده به جايى نهادند . حجّاران از امروز به نحت و تسويه سنگهايى كه از كعبة اللّه افتاده بود مشغول شده و نجاران نيز به بريدن تخته‌ها شروع نمودند . روز سيم جمادى الاولى باب خزينة الشموع را كه عبارت از نصف سقايهء عباس بن عبد المطلب بود كنده و كمرى را كه از طرف سلطان احمد خان فرستاده شده بود درآوردند . در حضور قاضى مكّه و شيخ الحرم و ساير اعيان شهر زرگرها احضار كرده طلا و نقرهء كمر مزبور را از همديگر جدا و تفريق نمودند از آهنهاى اين كمر ده هزار ( 000 خ 10 ) درهم طلا و يكصد و بيست و چهار هزار ( 000 خ 124 ) درهم نقره درآوردند ، و ليكن طلا و نقرهء كمرى كه در ديوار ميانى ركن يمانى و حجر الاسود بود از حساب خارج است اگر طلا و نقرهء كمر اين طرف نيز حساب شود بايد ثلث مقدار مذكور را نيز منقسم و علاوه نمود . والى مصر محمد پاشا به قدر لزوم سنگ مرمر و آلات و ادوات و تخته‌هاى بسيار تدارك كرده براى فرستادن به جده از سويس به يك كشتى حمل نموده بود ، اين كشتى به